Vorige week eindigde met een test. De core PCE over augustus zou laten zien of de onderliggende inflatie, die vier maanden op 3,3 procent had vastgezeten, eindelijk in beweging kwam. Kevin Warsh had zelf een niveau van ongeveer 3,2 procent genoemd, en de markt rekende met zo'n 70 procent kans op een renteverhoging op 28 oktober. Woensdag kwam het cijfer: 3,0 procent. Beter dan de Fed-voorzitter zelf had gesuggereerd, en ruim onder de 3,3 procent waar economen op rekenden.
De markt voor kortlopend geld reageerde snel. Donderdag was de kans op een verhoging in oktober teruggevallen naar ruwweg een kwart, en twee Fed-bestuurders zeiden dat er geen haast is.
De rente op langlopende staatsleningen deed niet mee. Donderdag raakte de tienjaarsrente 5,34 procent, het hoogste niveau sinds 2002. Het inflatiecijfer daalde vooral doordat de manier van meten veranderde. De Fed deed een stap terug. De obligatiemarkt trok zich van geen van beide iets aan.
De inflatie daalde vooral op papier
Het verhaal op de voorpagina was eenvoudig: core PCE op 3,0 procent, de brede PCE op 3,4 procent tegen een verwachte 3,7, en een maandstijging van de kerninflatie van 0,2 procent. De details vertellen iets anders. Tegelijk met de augustuscijfers publiceerde het Amerikaanse statistiekbureau BEA zijn jaarlijkse herziening, en veranderde het de meetmethode voor onder meer vergoedingen voor vermogensbeheer, juridische diensten en software. Die aanpassingen alleen drukten de kerninflatie met ongeveer een derde procentpunt. Juli, in deze reeks vastgelegd op 3,3 procent, staat nu eveneens op 3,0 procent.
Augustus bracht dus geen plotselinge afkoeling. De trend is niet gebroken. De meetlat is ingekort.
Dezelfde herziening trok de groei in het tweede kwartaal op naar 2,2 procent, van 1,5. De reële consumentenbestedingen stegen in augustus met 0,6 procent, de sterkste maandstijging sinds maart 2025, terwijl het reëel besteedbaar inkomen licht daalde en de spaarquote zakte naar 4,1 procent, het laagste sinds eind 2022. Donderdag sprong de prijsindex in de ISM-enquête onder industriële bedrijven naar 77,9, van 71,1. Een lagere inflatie op papier staat naast een economie die nog altijd warm draait.
De Fed neemt de tijd
Fed-bestuurders hadden de weg al voorbereid. Dinsdag zei John Williams, president van de New York Fed, dat er na de verhoging van september "geen reden voor haast" is, al vond hij één extra stap dit jaar nog steeds redelijk. Donderdag zei vicevoorzitter Philip Jefferson dat het oordeel van het comité "meer tijd kan vergen". Neel Kashkari van de Minneapolis Fed voegde eraan toe dat een inflatie rond de 3 procent nog altijd te hoog is.
De markt hoorde de eerste twee beter dan de derde. De kans op een verhoging op 28 oktober zakte van ongeveer 72 procent op dinsdag naar ruwweg 25 tot 30 procent op donderdag, afhankelijk van de maatstaf. Goldman Sachs schoof de verwachte volgende verhoging op naar december.
Vorige week liep de markt vooruit op het comité. Deze week bleef ze erachter. Twaalf van de achttien deelnemers hadden nog één verhoging ingetekend, en niets wat deze week werd gezegd, nam dat terug. De Fed heeft haar oordeel niet veranderd. Ze heeft haar tijdpad veranderd.
De rente op langlopende staatsleningen luistert niet
De rentecurve vat de week samen in twee cijfers. De tweejaarsrente daalde van 4,92 procent op maandag naar 4,78 procent op donderdag, passend bij een Fed die minder haast heeft. De dertigjaarsrente steeg van 5,49 procent vorige vrijdag naar 5,64 procent op woensdag, en de tienjaars van 5,17 naar 5,29 procent, om donderdag in de loop van de dag 5,34 procent te raken en op 5,24 te sluiten. De tienjaarsrente sloot het derde kwartaal af met de grootste kwartaalstijging in ruim drie decennia.
Een steiler wordende curve heeft een boodschap. Beleggers maken zich minder zorgen over het volgende Fed-besluit en meer over wat het kost om de Amerikaanse overheid lang geld te lenen, bij een inflatie die door energie wordt aangedreven en een grote financieringsbehoefte. De Treasury bood weinig houvast: de enige opkoopoperatie deze week was een aankoop van 605 miljoen dollar aan inflatiegeïndexeerde leningen. Over de omvang van toekomstige opkopen volgt op 4 november duidelijkheid.
Aandelen vingen de druk ongelijk op. De S&P 500 sloot september af met een maandverlies, verloor maandag 0,8 procent naar 7.684 en eindigde donderdag rond 7.672, onder de 7.707 van een week eerder. De Dow verloor woensdag 443 punten. De Nasdaq hield stand dankzij chipmakers na sterke cijfers van Micron, terwijl kleinere bedrijven verder daalden. Een zachter inflatiecijfer had de hele markt moeten optillen. Het tilde alleen het deel op dat geen goedkoop geld nodig heeft.
Europa krijgt de inflatie die Amerika kwijtraakte
In Europa bewoog de inflatie de andere kant op. In Duitsland liep ze in september op naar 3,3 procent, met energie 14,9 procent duurder dan een jaar eerder, en Spanje kwam uit op 5 procent, het hoogste sinds 2023. Ook Frankrijk en Italië vielen hoger uit dan verwacht. Voor de eurozone als geheel wordt vrijdag een voorlopig cijfer rond 3,6 procent verwacht, van 3,2.
Christine Lagarde koos haar woorden zorgvuldig. Maandag zei ze in het Europees Parlement dat de energieschok te groot is om te negeren, maar dat ze "nog geen tekenen" ziet dat die zich vastzet in de lonen. Veel economen verwachten dat de ECB 29 oktober overslaat en in december opnieuw ingrijpt.
De obligatiemarkt wacht daar niet op. De Franse tienjaarsrente steeg woensdag naar 4,75 procent, tegen 3,58 procent voor de Bund, waarmee het verschil opliep naar 117 basispunten, van 108 vorige week, het grootste sinds 2012. Op 17 november stemt het parlement over een begroting met 54 miljard euro aan bezuinigingen. De euro zakte naar ongeveer 1,12 dollar, het laagste sinds mei 2025. Gas op de TTF-markt noteert rond 72 à 74 euro per megawattuur, ruim het dubbele van vóór de oorlog, bij een gasopslag rond 70 procent. Europa gaat de winter in met hogere inflatie, een zwakkere munt en een obligatiemarkt die al kiest tussen de lidstaten.
Olie blijft boven de 100, goud buigt
Maandag wees president Trump een Iraans voorstel af om de Straat van Hormuz binnen zeven dagen te heropenen in ruil voor het opheffen van sancties en van de zeeblokkade, en Brent steeg 4 procent naar 108,50 dollar. Woensdag droeg minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio de Iraanse VN-delegatie op New York voortijdig te verlaten. Het gefaseerde akkoord van vorige week is voorlopig van tafel.
Nieuws over het aanbod verzachtte de klap. Saudi-Arabië hervatte de belading in Yanbu via de Oost-Westpijpleiding. Het novembercontract voor Brent liep woensdag af op 103,50 dollar, zo'n 14 procent hoger over september. Donderdag steeg het decembercontract 3 procent naar 101,06 nadat Chinese raffinaderijen hun export van brandstoffen opschortten. WTI sloot rond 92 dollar. Zondag vergadert OPEC+.
Goud verloor maandag ruim 3 procent en eindigde de week rond 4.170 dollar, terwijl de dollarindex opliep naar ongeveer 101,85, het hoogste sinds april 2025. In Japan verzwakte de yen naar ongeveer 158 per dollar, met donderdag een plotselinge dip die meer op een interventie leek dan op gewone handel, terwijl de Nikkei over de week zo'n 3 procent won dankzij chipfondsen. Een metaal dat niets oplevert, blijft lastig vast te houden tegenover een dollar en een rente die allebei blijven stijgen.
Wat dit betekent voor de markten
Vrijdag om 14:30 uur Nederlandse tijd verschijnt het Amerikaanse banenrapport over september. Economen rekenen op ongeveer 90.000 nieuwe banen, een werkloosheid van 4,1 procent en een loongroei van 3,2 procent. De aanvragen voor een werkloosheidsuitkering zakten naar 197.000, dus een sterk cijfer is niet onwaarschijnlijk. Nu de kans op een verhoging in oktober laag is, heeft een hoog loongetal meer ruimte om te verrassen dan een zwak cijfer.
Daarna is de kalender bekend. Dezelfde ochtend verschijnt de voorlopige inflatie voor de eurozone, de Fed besluit op 28 oktober, de ECB een dag later, en op 4 november maakt de Treasury haar opkoopplannen bekend. Achter alles staat Hormuz, waar een gefaseerd akkoord heeft plaatsgemaakt voor weggestuurde diplomaten.
Vorige week sprak de obligatiemarkt luider dan de Fed. Deze week dempte de Fed haar eigen stem. De rente op langlopende staatsleningen volgde niet. Het inflatiecijfer kreeg een nieuwe meetlat. De obligatiemarkt niet.
